"Rio de Janeiro" - jedyna ofiara "Or�a"

qrka — 01-07-2015, 11:43

Autor: qrka

Wys�any: 01-07-2015, 11:43

Sensacyjne odkrycie w cie�ninie Skagerrak. Ekipa norweskich nurk�w odnalaz�a wrak frachtowca MS „Rio de Janeiro”. Wiosn� 1940 roku statek transportowa� �o�nierzy, kt�rzy sposobili si� do inwazji na Norwegi�. Zosta� zatopiony przez polski okr�t podwodny ORP „Orze�”.

Wrak spoczywa na wysoko�ci Lillesand. G��boko�� morza dochodzi w tym miejscu do 140 metr�w.

- Zosta� odnaleziony przez grup� nurk�w, kt�rzy poszukiwali go przez ostatnie sze�� lat - t�umaczy Eirik Damsgaard, dziennikarz radia NRK Sorlandet, kt�re jako pierwsze poda�o t� informacj�. - To pasjonaci. Na poszukiwania po�wi�cali sw�j wolny czas. Korzystali ze specjalistycznego sprz�tu, mi�dzy innymi zdalnie sterowanych pojazd�w podwodnych ROV - dodaje. Pozycj� wraku uda�o si� im ostatecznie ustali� dwa tygodnie temu. Podczas bada� sporz�dzili bogat� dokumentacj� fotograficzn�. - Dok�adne miejsce spoczynku nie zosta�o podane do publicznej wiadomo�ci. Nurkowie potwierdzaj� jednak, �e jest ono nieco inne ni� si� przez lata wydawa�o - wyja�nia Eirik Damsgaard.

Norwescy dziennikarze z pro�b� o komentarz zwr�cili si� mi�dzy innymi do Muzeum Marynarki Wojennej w Gdyni. A wszystko dlatego, �e MS "Rio de Janeiro" po�rednio zapisa� si� tak�e w historii polskich si� morskich.

- Wiosn� 1940 roku frachtowiec zosta� zatopiony przez nasz okr�t podwodny ORP "Orze�". Dla Polak�w mia�o to ogromne znaczenie. By� to pierwszy odwet, kt�ry wzi�li�my na morzu za wrzesie�’39 - podkre�la Tomasz Miego�, dyrektor gdy�skiego muzeum.
"Rio de Janeiro"

MS "Rio de Janeiro" p�ywa� po morzach od 1914 roku. Pocz�tkowo kursowa� mi�dzy Hamburgiem a portami Ameryki Po�udniowej. W marcu 1940 roku zosta� zarekwirowany na potrzeby Kriegsmarine. Niemcy chcieli go u�y� podczas inwazji na Dani� i Norwegi�. 6 kwietnia MS "Rio de Janeiro" opu�ci� port w Szczecinie i skierowa� si� na Morze P�nocne.

Na jego pok�adzie znajdowa�o si� 200 �o�nierzy piechoty i 100 z personelu Luftwaffe, ponadto dzia�a, pojazdy wojskowe, zapasy �ywno�ci i amunicji. Transport mia� zosta� wysadzony w Bergen zaraz po tym, gdy Niemcom uda si� opanowa� tamtejszy port.

Zatopienie

8 kwietnia przed po�udniem frachtowiec zosta� dostrze�ony przez za�og� okr�tu podwodnego ORP "Orze�". Zgodnie z mi�dzynarodowym prawem polski dow�dca kpt. mar. Jan Grudzi�ski wezwa� Niemc�w, by zatrzymali statek i poddali si� kontroli. Ci zacz�li jednak ucieka�. Zwolnili dopiero po ostrzale z karabinu maszynowego. Jednocze�nie wezwali przez radio pomoc.

Wtedy dow�dca ORP "Orze�" ostrzeg�, �e frachtowiec zostanie zatopiony, wi�c p�yn�cy nim �o�nierze powinni opu�ci� pok�ad. Niemcy nie zastosowali si� do rozkazu, a polski okr�t odpali� po kolei trzy torpedy. Dwie osi�gn�y cel. MS "Rio de Janeiro" prze�ama� si� na p� i b�yskawicznie poszed� na dno. Zgin�o 150 niemieckich �o�nierzy, drugie tyle uratowa�y znajduj�ce si� w pobli�u norweskie jednostki. Po przetransportowaniu na l�d Niemcy t�umaczyli, �e zmierzali do Norwegii, by obroni� ten kraj przez planowan� alianck� inwazj�.

- Kpt. Grudzi�ski powiadomi� Brytyjczyk�w o zatopieniu jednostki wype�nionej wojskiem. Tym samym faktycznie zdemaskowa� zamiary Niemc�w. Brytyjczycy jednak sygna� d�ugo ignorowali. Kiedy poj�li jego wag�, by�o ju� za p�no - zaznacza Miego�. 9 kwietnia 1940 roku Niemcy uderzyli na Norwegi� i wkr�tce zaj�li ten kraj. Zyskali w ten spos�b doskona�� baz� wypadow� dla swojej floty wojennej, mogli te� zabezpieczy� cenne dla nich transporty rud �elaza ze Szwecji przez Narwik.

Tymczasem ORP "Orze�" wkr�tce podzieli� los niemieckiej jednostki. W czerwcu 1940 roku poszed� na dno podczas patrolu na Morzu P�nocnym. Do dzi� nie wiadomo, w jakich okoliczno�ciach zaton��, ani gdzie spoczywa jego wrak. Poszukiwa�y go zar�wno ekspedycje cywilne, jak i wojskowe. Na razie bez rezultatu.

zrodlo: interia

FORUM-NURAS

"Rio de Janeiro" - jedyna ofiara "Or�a"